Ile drzemek dziennie według wieku: pełna tabela i cztery etapy

Pytanie wraca zawsze w tej samej formie: „ile drzemek powinno mieć dziecko w tym wieku?” A odpowiedź, która krąży po grupach — „dwie, do roku” — jest błędna dla połowy dzieci i dla połowy pierwszego roku.

Liczba drzemek nie spada stopniowo. Spada w czterech etapach, a między nimi stoi w miejscu całymi miesiącami. Poniżej pełna tabela — ile drzemek, ile trwa każda i ile łącznie snu dziennego z tego wychodzi, miesiąc po miesiącu.

Pełna tabela, miesiąc po miesiącu

Długości pochodzą z modelowego dnia każdego miesiąca. Każdy wiersz prowadzi do strony danego miesiąca, z dokładnymi godzinami.

Dwie rzeczy rzucają się w oczy, jeśli przeczytasz kolumnę po prawej. Pierwsza: sen dzienny skraca się o połowę między narodzinami a drugim rokiem życia, z czterech godzin do niespełna półtorej godziny. Druga: spada też po tym, jak liczba drzemek zatrzyma się na jednej — pojedyncza drzemka skraca się powoli, z dwóch godzin w 14. miesiącu do około godziny i 25 minut w wieku dwóch lat. O tej drugiej części nikt cię nie ostrzega, a to ona przeraża najbardziej.

Cztery etapy

Z 4–6 drzemek na 4, około 3. miesiąca

Pierwszy etap i najmniej dramatyczny. Noworodek śpi krótkimi odcinkami, bez żadnego schematu — cztery, pięć, sześć razy na dobę, jak wyjdzie. Około trzeciego miesiąca te odcinki układają się w cztery rozpoznawalne drzemki, a dzień nabiera kształtu.

Z 4 drzemek na 3, około 5. miesiąca

Znika krótka wieczorna drzemka — ta 30-minutowa, o 17:00. W tabeli widać to dokładnie: w 4. miesiącu modelowy dzień ma cztery drzemki, w 5. miesiącu — trzy, a suma spada z 3 godz. 15 min do 2 godz. 45 min.

Z 3 drzemek na 2, około 7. miesiąca

Ten etap odczuwają wszyscy rodzice. Znika trzecia drzemka, ta z późnego popołudnia, a dwie, które zostają, wydłużają się, żeby to nadrobić: 75 i 90 minut. Łączny sen dzienny pozostaje bez zmian, 2 godz. 45 min — dlatego to przejście idzie łatwiej, niż się wydaje.

Z 2 drzemek na 1, między 13. a 15. miesiącem

Najdłuższy i najbardziej chaotyczny. Tabela pokazuje 1–2 w 13., 14. i 15. miesiącu właśnie dlatego, że część dzieci zrobiła już ten skok, a część nie, i to samo dziecko może mieć w poniedziałek dwie drzemki, a we wtorek jedną. Ta jedna drzemka ustala się w porze obiadowej i trwa jakieś dwie godziny. Osobno napisaliśmy o tym, jak przejść przez tę zmianę i nie stracić nocy.

Oznaki, że pora zrezygnować z jednej drzemki

Te same trzy na każdym etapie:

• Konsekwentnie odmawia jednej z drzemek — leży rozbudzone w łóżeczku 20–30 minut, choć wiesz, że jest zmęczone.
• Jeśli prześpi tę drzemkę, odmawia następnej, albo odwrotnie. Nie przesypia już obu.
• Żeby wszystkie drzemki się zmieściły, wieczorna pora snu przesuwa się w stronę 21:00 albo dalej.

Zasada, która liczy się bardziej niż same oznaki: musi się to utrzymać tydzień, dwa, a nie dwa dni. Dziecko, które pomija drzemkę trzy dni z rzędu, bo ząbkuje, nie jest gotowe na następny etap.

Drzemki po 30 minut

Najczęstsze pytanie po „ile drzemek” to „dlaczego śpi tylko pół godziny”. Odpowiedź ma dwie połowy, a większość rodziców słyszy tylko pierwszą.

Cykl snu u niemowlęcia trwa 40–50 minut. Na jego końcu dziecko częściowo się wybudza. Jedne dzieci same przechodzą w następny cykl, inne budzą się całkiem i szukają tego, co miały przy zasypianiu: rąk albo piersi. Na ile samodzielne zasypianie wydłuża drzemki w ciągu dnia, nie wiemy: badania nad metodami, które znaleźliśmy, dotyczyły wieczornego zasypiania i nocy, a tam zmieniało się głównie to, jak często dziecko Cię woła, a nie to, jak często się budzi.

Druga połowa: 30-minutowa drzemka nie jest automatycznie problemem. Jeśli dziecko budzi się w dobrym nastroju i wytrzymuje do następnego okienka, to tyle mu wystarcza. Patrz na sumę z 24 godzin, a nie na długość jednej drzemki. Tabela powyżej daje ci dokładnie tę liczbę, w kolumnie po prawej.

Czego nie mówi ci tabela

Pierwsza drzemka dnia jest najlepsza

Presja snu jest rano najczystsza, a poranna drzemka zawiera najwięcej snu głębokiego. Dlatego, kiedy trzeba coś poświęcić, nie zaczynaj od niej.

Przegapionej drzemki nie nadrobisz dłuższą następną

Nadrabia się ją wcześniejszą porą snu. Jeśli poranna drzemka wyszła na 25 minut, nie wydłużaj następnego okienka w nadziei na długi sen — skróć je i połóż dziecko wieczorem wcześniej.

Liczba drzemek zależy od tego, jak długo dziecko wytrzyma bez snu

To dwie strony tej samej monety: jeśli okienko czuwania się wydłuża, jedna drzemka musi zniknąć, bo inaczej dzień nie zmieści się w 24 godzinach. Jeśli chcesz zobaczyć drugą stronę tego rachunku, tabela okienek czuwania według wieku podaje dokładne przedziały.

Trzy błędy

• Wymuszasz kolejny etap, bo tak jest w tabeli. Jeśli w 7. miesiącu twoje dziecko ma jeszcze trzy drzemki i jest wyspane, świetnie. Tabela opisuje średnią, a nie cel.
• Likwidujesz drzemkę z dnia na dzień. Drzemkę się przesuwa, a nie wycina: 15–30 minut później co 3–4 dni, aż dojdzie tam, gdzie trzeba.
• Nie przesuwasz pory snu w tygodniach przejścia. Dziecko traci 45 minut snu dziennego i nikt mu ich nie oddaje — tak powstaje przemęczenie, a oznaki zmęczenia zmieniają się wieczorem w fałszywą energię.

Jak pomaga Lulla

Liczbę drzemek łatwo zapamiętać; sumę z 24 godzin — już nie. A właśnie suma mówi, czy przejście idzie dobrze, czy dziecko po prostu śpi mniej. Lulla zapisuje każdą drzemkę i pokazuje ci dzienną sumę obok zalecanego przedziału dla wieku dziecka, więc po kilku dniach widzisz, czy liczba naprawdę spadła, czy tylko się przesunęła. Jeśli jest was dwoje, udostępnianie między rodzicami trzyma was oboje przy tym samym planie — w tygodniach przejścia to podstawa.

Do zapamiętania: liczba i długość drzemek, miesiąc po miesiącu, to punkty odniesienia Lulli, a nie zalecenia Amerykańskiej Akademii Pediatrii, Amerykańskiej Akademii Medycyny Snu czy National Sleep Foundation. Artykuł ma charakter informacyjny. W razie jakichkolwiek obaw o sen lub rozwój dziecka w pierwszej kolejności skontaktuj się z pediatrą — on zna pełną historię dziecka.